Maandelijkse archieven: februari, 2015

Uilen, Patrijzen en nog veel meer…

Zaterdag 28 februari 2015

Het is al meerdere keren landelijk in het nieuws geweest: al een jaar lang stikt het in ons land van de muizen. In Friesland (en ongetwijfeld ook in andere regio’s) spreekt men zelfs van een ware muizenplaag. Dit heeft natuurlijk ook zijn uitwerking op muizenetende vogels. Zo kan men werkelijk overal in het boerenland mooie aantallen Grote Zilverreigers en Buizerds tegenkomen. Opvallend zijn de hoge aantallen Velduilen. Deze normaliter zeer schaarse uilen worden deze winter op veel meer locaties gezien dan anders, en soms ook in erg hoge aantallen. Zo zijn er zelfs meldingen van 100+ vogels op één locatie! Volgens Sovon broedden er afgelopen zomer ruim 50 paar van deze zeldzame broedvogel in Friesland. Ter vergelijking, in normale jaren halen we dit soort aantallen niet eens in ons gehele land (de afgelopen jaren waren de broedaantallen op twee handen te tellen). Vorige week zondag hebben mijn vader, broer en ondergetekende in natuurontwikkelingsgebied Willeskop (nabij Oudewater) gezocht naar deze overdag actieve uil. Na zeer intensief zoeken vonden we uiteindelijk een exemplaar, maar deze vogel zat onder een graspol en was daardoor nauwelijks te zien.

Vandaag proberen we het daarom op een andere locatie, in een woonwijk aan de rand van onze regio zouden enkele exemplaren zich namelijk ophouden in wat coniferen. In tegenstelling tot vorige week laten de Velduilen zich nu wel zeer fraai zien, ondanks het tegenlicht. Uiteindelijk tellen we 6 exemplaren. Leuk is dat hier ook 5 Ransuilen slapen, op nog geen 50 meter afstand van de Velduilen.

Velduil – Short-eared Owl

Velduil – Short-eared Owl

Ransuil – Long-eared Owl (photo: Peter vd Meer)

Aangezien we nog nog vroeg is, kiezen we ervoor om meeuwen te gaan kijken in Utrecht. Die werken echter niet echt mee door massaal op het Amsterdam-Rijnkanaal (en dus op enige afstand) te blijven zwemmen. Wel pikken we een jonge Pontische Meeuw en de eerste Kleine Mantelmeeuwen van het jaar uit de vele Zilver-, Kok- en Stormmeeuwen.

2kj Pontische Meeuw – 2cy Caspian Gull

Tot slot zoeken we in de omgeving van het ziekenhuis Sint Anthonius bij Leidsche Rijn naar de laatste Patrijzen van de stad Utrecht. Het is even zoeken, maar uiteindelijk vinden we twee exemplaren van deze steeds zeldzamer wordende hoendersoort.

Patrijs – Grey Partridge

Het is hier ook genieten van zeker drie Roeken, die op zeer korte afstand van de auto foerageren. Een van de exemplaren is zowaar geringd en draagt ook nog een datazender. Helaas vliegt deze vogel te snel op om de ring af te lezen.

Roek – Rook (photo: Peter vd Meer)

Op de ondergelopen braakliggende veldjes stikt het van de vogels: zo zien we onze eerste Witte Kwikstaart van 2015, drie Rietgorzen en zit in een groep Kokmeeuwen een geringd exemplaar. De vogel is in februari 2006 geringd in Kretuonas, Litouwen. Dat is ruim 1400 km van waar wij hem zagen!

P1130714 Kokmeeuw E9CX

gekleurringde Kokmeeuw E9CX – colour-ringed Black-headed Gull E9CX (foto: Frank vd Meer)

Kort middagje vogelen levert toch 2 leuke soorten op

Zaterdag 21 februari 2015

Het is even voor 1 uur als Bertus de Lange via de Whatsapp een Roodhalsgans bij de Groene Jonker doorgeeft. Aangezien we toch geen plannen hebben voor vandaag, besluiten we deze fraaie en zeldzame ganzensoort te gaan bezoeken. In de polders ten noorden van de Groene Jonker is het nog goed zoeken tussen de 1000-en Kol- en Brandganzen, maar na een half uurtje valt mijn oog opeens op deze schitterende gans. De vogel foerageert wel op enige afstand en het licht werkt niet altijd goed mee, maar in het algemeen is de Roodhalsgans leuk te zien. De dichtheid van de groep maakt het wel lastig om de vogel langere tijd in beeld te houden. Hierdoor zijn we na een dik kwartiertje de vogel ook helaas kwijt. Misschien een stuk verplaatst, of toch stiekem opgevlogen? Leuk, na vorige week een Dwerggans zien we nu een Roodhalsgans in de regio (mijn 6e binnen de regiogrenzen)! Hieronder een matig zoekplaatje van de vogel.

Roodhalsgans - Red-breasted Goose

Roodhalsgans – Red-breasted Goose

In dezelfde groep lezen we ook nog 5 halsbanden van Kolganzen af, namelijk een familietje met lime S81 & S82 (ouders) en zwart BZ8, BT5 & BT2 (jongen). Ook leuk zijn de 2 Lepelaars die overvliegen, dat zijn voor ons weer de eerste van het jaar. Aangezien het pas drie uur is en we nog tijd genoeg hebben, rijden we door naar Nieuwkoop. Hier duurt het niet lang voordat we de eerste Zwarte Ibis in beeld hebben, foeragerend in de polder direct grenzend aan de woonwijk Buytewech. Even later zien we ook het tweede exemplaar. Na een kwartiertje is het wel weer genoeg geweest voor vandaag en zetten we een punt achter deze vogelmiddag. Het was een kort middagje van nog geen 2 uur vogelen, maar dat leverde toch twee gave soorten op (en drie nieuwe jaarsoorten).

Ganzen kijken loont…

Zaterdag 14 februari 2015

Afgelopen week werd een Pestvogel gevonden in Mijdrecht. Deze fraaie vogel is voor ons nog een nieuwe regiosoort en Mijdrecht is een thuiswedstrijdje, dus is het plan om vandaag naar deze soort te gaan zoeken.

Onderweg naar Mijdrecht stuiten we in de polders eerst op mooie groepen ganzen. We scannen ze geduldig af, maar helaas vinden we geen leuke soorten tussen de Kolganzen. Wel lezen we zeker 5 halsbanden af, waaronder het onderstaande paartje R27 en R30.

Kolgans (R27 en R30) – Greater White-fronted Goose (color-ringed with code R27 and R30; photo: Frank vd Meer)

We vervolgen onze weg naar Mijdrecht. Samen met Julian en Michiel Bosch zoeken we enige tijd naar de Pestvogel, maar het lukt de vogel om uit beeld te blijven. Dan horen we gelukkig enkele malen het aangenaam klinkende roepje en even later zien we de Pestvogel hoog in een boom zitten. Het duurt niet lang voordat dit jonge vrouwtje opvliegt naar de omringende struiken en hier zich op de bessen van o.a een Gelderse Roos en Vlier stort. Toch een apart gezicht om deze groepsvogel helemaal alleen te zien. Inmiddels is ook Marianne Wustenhoff ons komen vergezellen. Opvallend zijn de vele geïnteresseerde wandelaars, die allemaal even vragen wat er te zien is en het ook leuk vinden dat er zo’n bijzonder vogeltje in hun dorp zit. Vaak is dat toch heel anders!

1w vrouw Pestvogel – 1w female Bohemian Waxwing

1w vrouw Pestvogel – 1w female Bohemian Waxwing

Nu we een nieuwe regiosoort rijker zijn, is het idee ontstaan om naar Nieuwkoop te rijden om de Zwarte Ibissen op de jaarlijst te zetten. Zover komt het echter niet, want net buiten de bebouwde kom van Mijdrecht rijden we weer langs een groep ganzen en daar kan je natuurlijk niet zomaar langsrijden… Dat stoppen een goede keuze blijkt, bewijst Frank die binnen no-time een Dwerggans uit de groep Kolganzen haalt! Door de grote afstand duurt het even om zeer gelijkende hybrides uit te sluiten, maar de korte driehoekige snaveltje, gele oogring, ontbreken van buikstrepen (slechts twee korte vegen), gedrongen indruk door korte hals en witte bles die tot op het voorhoofd reikt, wijzen allemaal op deze zeldzame soort. Opvallend is dat de vogel bijna constant met gespreide vleugels foerageert, een beschadiging aan beide vleugels?

Gauw geven we deze gave waarneming door, zodat ook andere vogelaars van deze zeldzame ganzensoort kunnen genieten. Hierdoor voegen o.a. Paul vd Werken, Gert Vonk en (opnieuw) Marianne zich bij ons. Soms maakt de vogel het ons erg lastig door te gaan zitten, maar uiteindelijk krijgt iedereen de gans goed te zien. Dit is pas onze tweede Dwerggans in de regio, na een vogel in december 2011 bij Waverveen. Die vogel had ik gevonden, dus nu was Frank aan de beurt. De afstand maakt het onmogelijk om acceptabele plaatjes van de vogel te maken, daardoor staan hieronder slechts wat vage bewijsplaatjes.

Dwerggans – Lesser White-fronted Goose

Dwerggans (midden) samen met enkele Kolganzen – Lesser White-fronted Goose among Greater White-fronted Geese

Na ruim een uur kijken laten we de Dwerggans met rust. Het is inmiddels al te laat geworden om nog naar Nieuwkoop te rijden, dus nemen we even een kijkje bij de Steenuil van Mijdrecht. In tegenstelling tot de laatste keren, laat de uil nu wel van zich zien, al duurt dat niet lang. De uil duikt namelijk al snel zijn nestkast weer in.

Steenuil – Little Owl (photo: Peter vd Meer)

In Woerden nemen we nog een kijkje bij de bekende Bosuil, maar deze geeft zich vandaag niet thuis. Met onze tweede (zelfgevonden) Dwerggans in de regio en een nieuwe regiosoort in de vorm van een Pestvogel is het een zeer geslaagde dag geworden. Bovendien was de Pestvogel van vandaag mijn eerste sinds december 2012, dus dat werd weer eens tijd.

Geen Kleine Burgemeester, maar toch leuke middag in Alphen a/d Rijn

Zaterdag 7 februari 2015

Gisteren vond Ferry van der Lans een Kleine Burgemeester op de vuilstort van bedrijventerrein De Schans II in Alphen aan den Rijn. Nou zijn Kleine Burgemeesters niet extreem zeldzaam, maar het blijft natuurlijk wel een prachtige meeuwensoort. Bovendien valt Alphen a/d Rijn nog net in onze regio en is het een van de eerste ooit voor de regio. Een nieuwe regiosoort voor iedereen dus.

Mede doordat de burgemeester vanochtend ook nog gezien is, nemen Frank en ik de trein naar Alphen aan den Rijn. Na een kwartiertje lopen bereiken we de locatie, waar we gelijk op een grote groep van ongeveer 100 grotere meeuwen stuiten. Ze rusten vooral op het dak van een loods, maar vliegen ook vaak de loods in (op zoek naar voedselresten) en gaan soms ook aan de overkant van de Gouwe op de vele containers zitten. Het duurt niet lang voor we de eerste Pontische Meeuw eruit pikken, leuk!

2kj Pontische Meeuw – 2cy Caspian Gull

Waarschijnlijk dezelfde 2kj Pontische Meeuw – Probably the same 2cy Caspian Gull as above

Zeker twee uur kijken we, samen met tien andere vogelaars, alle meeuwen af, maar helaas komt de Kleine Burgemeester niet in beeld. Wel tellen we in totaal zeker 5 Pontische Meeuwen (1 ad, 1 4kj en zeker 3 2kj’s) en zien we ook nog een gekleurringde adulte Geelpootmeeuw. De vogel blijkt in september 2007 in IJmuiden geringd te zijn en is onder meer afgelezen bij Katwijk, Oegstgeest en Barneveld. Op de daken zitten bovendien 8 Ooievaars.

Andere 2kj Pontische Meeuw – Another 2cy Caspian Gull

4kj Pontische Meeuw – 4cy Caspian Gull

Gekleurringde Geelpootmeeuw (blauw DB, in sept 2007 geringd in IJmuiden) – color-ringed Yellow-legged Gull. Blue ring with white inscription DB, bird is ringed in IJmuiden in september 2007.

Gekleurringde Geelpootmeeuw (blauw DB, in sept 2007 geringd in IJmuiden) – color-ringed Yellow-legged Gull. Blue ring with white inscription DB, bird is ringed in IJmuiden in september 2007.

Rond vieren geven we de moed op en gaan we weer huiswaarts. Op de terugweg is het wel even opletten geblazen, want bij Nieuwerbrug zagen we op de heenweg een opvallend groepje ganzen. Een paar uur later zitten ze er gelukkig nog en blijkt het een groep van ongeveer 10 Sneeuwganzen te zijn, zowel van de witte als de blauwe vorm. Vast een of ander ontsnapt groepje…

Grijze Junco in niemandsland!

Dinsdag 3 februari 2015

Het is 6 uur in de ochtend als ik gewekt word door mijn wekker. Vrolijker dan normaal stap ik mijn bed uit, want vandaag staat een vogelritje naar het Hoge Noorden op het programma. In de Groningse wijk Beijum vond Jacob Bosma eergisteren namelijk een spannend tikkende gors, maar vanwege de mist en het feit dat de vogel hoog wegvloog, kon hij hem niet op soort determineren. Gisteren vond hij de gors terug en bleek het een heuse Grijze Junco te zijn, een Amerikaanse gorzensoort die pas eenmaal eerder in ons land werd waargenomen. Dat was in februari 1962 in Rotterdam. Nadat die vogel verzwakt was opgeraapt, heeft hij nog enkele jaren (tot zijn dood) in een volière geleefd. Voor iedere vogelaar in Nederland betreft het dus nog een nieuwe soort. Gisteren zagen zeker 120 vogelaars deze knaller van jewelste en vanwege de tijd van het jaar (de vogel zal nu weinig trekdrang hebben) is de kans groot dat de vogel er vandaag nog zit.

Samen met Frank neem ik een klein uur later de trein naar Utrecht en vervolgens de bus naar Vianen, waar we in de auto van Maurice Coevoet stappen. Na een gezellige en voorspoedige reis van zeker twee uur (waarin geruststellende berichten binnenkomen: de vogel zit er nog), komen we rond tienen aan in Groningen. De vogel zou kort voor onze aankomst in enkele achtertuinen te zien zijn geweest. Binnen tien minuten zien we de vogel kort maar herkenbaar op een dakrand en in enkele struikjes. Daarna vliegt zij (het is een vrouwtje in eerste winterkleed, getuige de ruigrens in de grote dekveren) op en verdwijnt uit beeld. Door de korte duur is de waarneming echter niet bepaald bevredigend. Het volgende half uur slaagt de vogel erin om uit beeld te blijven, maar daarna wordt zij gelukkig weer teruggevonden, nu foeragerend op de grond onder wat hoge bomen op een geluidswal. Hier laat de vogel zich goed zien, al lukt het door de dichte begroeiing niet om bewijsplaatjes te maken.

Twitch GJ1

Twitchers bij de Grijze Junco, met op de achtergrond het volkstuinencomplex

Na enige tijd vliegt de vogel al roepend op en verdwijnt richting een volkstuinencomplex. Het is even zoeken en tactisch positie kiezen, maar eenmaal in beeld laat de Grijze Junco hier zich prachtig bekijken, foeagerend achter wat kool. Hier lukt het me om wat foto’s te maken waar ik erg tevreden mee ben, zie hieronder. Het stiekeme foerageergedrag is hier mooi te zien: de vogel hipt rustig rond, met trage bewegingen. Hierdoor is de vogel soms moeilijk te zien als zij achter wat vegetatie stapt.

Grijze Junco – Dark-eyed Junco

Grijze Junco – Dark-eyed Junco

Grijze Junco

Grijze Junco – Dark-eyed Junco

Grijze Junco

Grijze Junco – Dark-eyed Junco

Na een half uur vliegt de junco onverwacht op en verdwijnt zij de woonwijk weer in. Wij lopen rustig die kant op: nu we de vogel fraai gezien hebben, is er namelijk wat meer tijd om wat te socializen met de vele bekenden. De vogel trekt vandaag namelijk ook vele honderden vogelaars en zelfs verschillende mediaploegen (waaronder Hart van Nederland). Op een gegeven moment staan Frank en ik samen bij een grote conifeer, waar net op dat moment een klein vogeltje in landt. Gauw de verrekijker erop en BAM… junco! Gauw wenken we de vogelaars om ons heen. De vogel laat zich hier zeer fraai zien, vol in het zonnetje en op korte afstand. Helaas blijft zij hier niet lang zitten (jammer genoeg ook te kort voor een fotootje); na een krappe minuut vliegt ze weer richting de geluidswal. Hier zien we de vogel nogmaals, al is het zeker niet zo fraai als in de conifeer. De vogel blijft vliegerig, want na een halfuurtje vliegt ze weer op en verdwijnt weer de woonwijk in.

Twitch GJ2

Twitchers bij de Grijze Junco, met links de conifeer

Omdat het inmiddels al één uur geworden is en we de junco zeer goed gezien hebben, besluiten we de vogel met rust te laten en aan de twee uur durende terugweg te gaan beginnen. Gedurende deze reis komt één onderwerp herhaaldelijk terug: wat liet deze Amerikaanse dwaalgast zich fraai zien, zeg! Rond 3 uur zet Maurice ons af bij de Lekbrug van Vianen en een uur later zijn we weer thuis, met een fantastische nieuwe soort rijker.

Succesvolle middag in Vlaardingen

Zondag 1 februari 2015

Na enige discussie over wat te doen, rijden we aan het begin van de middag richting Vlaardingen. We beginnen in de wijk Holy, waar al sinds 30 december een Oosterse Tortel verblijft. Ook al heb ik de vogel van Wergea (in februari 2010) gezien en hebben we op 3 januari dit jaar al eens tevergeefs gezocht naar deze vogel, uiteraard vind ik het geen probleem om nogmaals een poging te ondernemen deze fraaie duif te zien. Voor mijn broer en vader gaat het bovendien nog om een nieuwe soort.

Samen met Jules van Engelen & moeder zoeken we een uur naar deze zeer zeldzame duif, maar lange tijd blijft de vogel uit beeld. De vele Houtduiven en twee Turkse Tortels houden ons wel scherp. Uiteindelijk vindt Jules’ moeder de Oosterse Tortel. De uit Centraal-Azië afkomstige duif foerageert aanvankelijk rustig op de grond in het boomrijke stukje achter de straat Rillandhoeve. Als de vogel een boom in vliegt, laat de duif zich op een metertje of 10 echt fenomenaal bekijken. Wat een prachtig en subtiel getekend duifje!

Oosterse Tortel – Oriental Turtle-Dove

Oosterse Tortel – Oriental Turtle-Dove

Oosterse Tortel – Oriental Tortle-Dove

Na deze show vliegt deze zeer zeldzame duif (waarvan tot nu toe 3 aanvaarde gevallen zijn) op en landt diep in een conifeer. Voor ons het teken om deze vogel te verlaten en naar een wijk aan de andere kant van de A20 te rijden. Enkele weken geleden is namelijk bekend geworden dat hier een Roze Spreeuw in enkele tuinen foerageert. Samen met twee andere vogelaars vermaken we ons lange tijd met enkele Halsbandparkieten en twee Ringmussen. Tegen half 5 ziet een van de andere vogelaars de zeldzame spreeuw samen met een gewone Spreeuw aan komen vliegen en landt de vogel in de top van een hoge boom. Ondanks de afnemende lichtomstandigheden laat de Roze Spreeuw zich aardig zien, wel hoofdzakelijk van achteren. Het gaat hier om een mannetje in eerste winterkleed met aan beide kanten nog enkele oude juveniele tertials. De vogel draagt rechts een metalen ringetje; hij blijkt in augustus 2014 te zijn geringd op een Duitse ringbaan (in de buurt van Badetz).

2kj man Roze Spreeuw – 2cy male Rosy Starling

De vogel blijft vliegerig en na een klein halfuurtje verdwijnt de vogel weer uit beeld. Tijd voor ons om richting huis te gaan, maar wel met een prachtige Oosterse Tortel en Roze Spreeuw rijker. Voor mijn vader was de tortel alweer de derde nieuwe soort dit jaar (na Kleine Trap en Amerikaanse Oeverloper). Frank heeft er al twee (oeverloper, tortel) en ik heb er pas eentje dit jaar (alleen de oeverloper)…