Maandelijkse archieven: april, 2015

Waterspreeuw en veel meer tijdens weekendje Texel

Zaterdag 25 tot maandag 27 april 2015

Als we zaterdagochtend om precies half 12 de parkeerplaats van de TESO-haven oprijden, kunnen we nog net als een-na-laatste auto de boot oprijden. Wat een geluk (of timing, het is maar net hoe je het ziet) ūüėČ . Net voor de boot in de veerhaven van Texel aanmeert, zien we een kleinere bruine aalscholver vanuit de haven vlak langs de boot vliegen. Het blijkt de juveniele Kuifaalscholver te zijn die hier de afgelopen dagen gezien was, leuk! Eenmaal op het eiland gaan we eerst naar ons huisje op vakantiepark De Krim. We blijven niet lang binnen, want op loopafstand van ons park zit sinds eergisteren een Waterspreeuw. Een klein half uurtje later staan we met Nils van Duivendijk, Jasmijn Hulleman en Debbie Doodeman te kijken naar de eerste Texelse Waterspreeuw sinds 2006. De vogel zit vooral rondom een kleine stuw in een sloot langs de golfbaan en laat zich ondanks de miezer op korte afstand fraai bekijken. Wat een leuke vogel, die niet bang is om regelmatig het water in te springen, stukjes te zwemmen en zelfs geheel kopje onder te gaan op zoek naar voedsel (vooral libellenlarven). Er is wat discussie over de ondersoort. Voor een Zwartbuikwaterspreeuw (ssp cinclus; de in Noord-Nederland te verwachten ondersoort) is de rode rand onder de witte borst opvallend breed. Valt deze vogel nog onder de variatie of misschien toch de ondersoort gularis (de Britse ondersoort) of misschien zelfs aquaticus (Roodbuikwaterspreeuw)? Hoe dan ook, een zeer fijne vogel.

Na deze mooie waarneming (mijn 3e Waterspreeuw in Nederland na twee exemplaren in de Amsterdamse Waterleidingduinen in winter 2010/11) lopen we terug richting ons huisje. Aan de rand van het vakantiepark stuiten we nog wel op een Boompieper. De vogel zit kort in een singel en laat zich prima bekijken. Roepende / overvliegende Boompiepers zijn zeker niet zeldzaam op Texel, maar dit is pas mijn eerste aan de grond voor dit Waddeneiland die zich goed laat bekijken. Na deze leuke waarnemingen bezoeken we meerdere gebieden op de noordkop. Het hoogtepunt wordt gevormd door een Engelse Kwikstaart die samen met vijf Gele Kwikstaarten rond enkele schapen op de dijk bij de Volharding foerageert. Andere leuke soorten zijn een Tapuit (Reddingboothuisje) en een Groenpootruiter (Robbenjager). Terug in ons huisje zien we bovendien een late Koperwiek in de tuin, leuk!

Waterspreeuw – Dipper

Waterspreeuw – Dipper

Zondagochtend beginnen we aan de oostkant van het eiland. In het Ottersaat zien we de eerste Visdieven, Dwergsterns en Noordse Sterns van dit jaar. Een klein stukje verderop, in Dijkmanshuizen, zit het vol met steltlopers: vele Rosse Grutto’s, Kemphanen en Bonte Strandlopers, enkele Groenpootruiters en een Regenwulp. Tussen de Bonte Strandlopers loopt ook een opvallende strandloper die even voor een verhoogde bloeddruk zorgt: iets groter met vooral duidelijk langere poten (circa 1,5x zo lang als bij Bonte), iets donkerdere bovendelen, lichte buik met op de borst wat tekening die een aanzet van een borstbandje vormt en een niet opvallend lange en tamelijk rechte snavel. Even gaan de gedachten uit naar zeer zeldzame soorten, maar uiteindelijk heeft een afwijkend Bontje toch de beste papieren. Ook hier zien we weer een Noordse Stern. In de middag bezoeken we wederom de Waterspreeuw. Opnieuw miezert het en laat hij zich mooi bekijken. Boven de sloot foerageren ook drie soorten zwaluwen, maar helaas geen Roodstuitje. Ongeveer op de plek waar gisteren de Boompieper zat, horen we nu heel luid een Nachtegaal. Hoe goed we ook zoeken, zien doen we deze prachtig zingende vogel niet. Als laatste bezoeken we de Tuintjes, waar we onze eerste Beflijster van het jaar vinden. Andere noemenswaardige soorten zijn enkele Tapuiten en een zingende Braamsluiper en Blauwborst. Terug in het bungalowpark wacht ons nog een verrassing: in de tuin zit namelijk een vrouwtje Gekraagde Roodstaart.

Noordse Stern – Arctic Tern

Dwergsterns – Little Terns

vrouw Gekraagde Roodstaart – female Common Redstart (foto: Peter van der Meer)

De maandag beginnen we op de noordpunt van het eiland. Langs de Volharding zit een mooie fotogenieke man Tapuit, terwijl de omgeving van het Reddingboothuisje en de Robbenjager erg leeg is. In de Tuintjes is de man Beflijster van gisteren nog aanwezig en die laat zich bij tijd en wijle leuk zien. Hier zien we bovendien een fraaie man Gekraagde Roodstaart en verder dezelfde soorten als gisteren (o.a. Braamsluiper, Blauwborst).

Tapuit – Northern Wheatear (foto: Peter van der Meer)

Beflijster – Ring Ouzel (foto: Peter van der Meer)

We besluiten niet al te laat de oversteek naar het vasteland te maken, zodat we nog enkele leuke soorten in de Kop van Noord-Holland kunnen bezoeken. En zo staan we aan het eind van de middag in het recreatiegebied Vooroever in Medemblik, waar we binnen een kwartier tijd de al maanden verblijvende Amerikaanse Oeverloper hebben gevonden. In tegenstelling tot de vorige twee keer dat ik de vogel zag, is de vogel nu hard op weg richting zomerkleed, met vele donkere stippen op de onderdelen. Op zo’n twintig meter afstand laat deze zeer zeldzame Amerikaanse steltloper zich prachtig bekijken. Leuke bijvangsten hier zijn twee overvliegende Zwartkopmeeuwen, twee Kleine Plevieren, een groepje Gierzwaluwen en meerdere ‘Europese’ Oeverlopers.

1e zomer Amerikaanse Oeverloper – 1st summer Spotted Sandpiper

1e zomer Amerikaanse Oeverloper – 1st summer Spotted Sandpiper

1e zomer Amerikaanse Oeverloper – 1st summer Spotted Sandpiper

Als laatste rijden we langs de Ringsnaveleend, die op zo’n twee kilometer van de route naar huis zit. Het is even zoeken, maar uiteindelijk vinden we de vogel terug op een van de plasjes die tegen de A7 aan liggen. Aanvankelijk zit de vogel nogal tegen het licht in. Op het moment dat we weg willen gaan, vliegt het groepje eenden met daarin de Amerikaanse eendensoort echter op en landt dichtbij in een plasje waar de lichtomstandigheden wel goed zijn. Hier laat de eend zich erg fraai zien op ongeveer 50 meter afstand en dan is de vogel ook prima te digiscopen.

man Ringsnaveleend – male Ring-necked Duck

man Ringsnaveleend – male Ring-necked Duck

Hiermee sluiten we een mooi weekend af met als hoogtepunten een Waterspreeuw, Amerikaanse Oeverloper en Ringsnaveleend.

Opnieuw naar de Thayers Meeuw

Zaterdag 18 april 2015

Het plan is vandaag om wederom te gaan zoeken naar de Thayers Meeuw. Vorig weekend had ik de vogel al wel gezien, maar graag zou ik de vogel wat beter zien. De ontdekking van een 2kj en twee adulte Kleine Burgemeester sterken ons in de gedachte om richting de zandsuppletie af te reizen. Een van de adulten zou bovendien kenmerken hebben van een Kumliens Meeuw, een in Nederland extreem zeldzame ondersoort van de Kleine Burgemeester. Vergeleken met vorige week is de suppletie een paar kilometer naar het noorden verhuisd, naar Bergen aan Zee.

En zo staan we om iets over elven op het strand bij Bergen aan Zee. Ruim 4 uur kijken we met tientallen vogelaars vele 1000-en meeuwen af, vooral Kleine Mantel- en Zilvermeeuwen. Natuurlijk zitten er ook leuke soorten tussen: zo zien we vele Pontische Meeuwen en een subadulte Zwartkopmeeuw. Boven zee zien we bovendien enkele doortrekkende Dwergmeeuwen. Verder zien we 10-tallen gekleurringde meeuwen, waarvan we er ruim 10 kunnen aflezen.

P1140194

Zandsuppletie Bergen aan Zee

P1140208

meeuwen – gulls

P1140142

meeuwen – gulls

Het hoogtepunt is de adulte Kleine Burgemeester in zomerkleed. Bij onze aankomst zit de vogel op afstand vooral te poetsen en te slapen, maar later zit de(zelfde?) vogel opeens helemaal vooraan en is dan zeer fraai te zien. De arctische meeuw is wel behoorlijk vliegerig. Mijn eerste adulte burgemeester!

Adult zomerkleed Kleine Burgemeester – Ad summer plumage Iceland Gull

Rond drie uur geven we het op en keren we weer huiswaarts. Jammer dat de Thayers Meeuw niet meer in beeld kwam, maar wie maalt daar nou om na zo’n fraaie Kleine Burgemeester!

Thayers Meeuw: nieuw voor de Benelux!

Zondag 12 april 2015

Meeuwen, niet voor alle vogelaars is dit een favoriete familie binnen de vogels. Sterker nog, velen hebben helemaal niets met deze groep. Op zich wel begrijpelijk, want o.a. de vele verschillende kleden, de variatie binnen √©√©n kleed,¬†hybridisatie en grote gelijkenis tussen de verschillende soorten maken deze groep een vaak lastig te determineren groep. Echter, als je je eenmaal een beetje in de determinatie en biologie van meeuwen verdiept, gaat er een wereld voor je open. Een toenemend aantal mensen toont daarom interesse in deze familie. Leon Edelaar, een van de meeuwenkenners in ons land, vond gisteravond in het laatste licht een opvallende juveniele meeuw op het strand van Egmond aan Zee. Hij vermoedde dat het een Thayers Meeuw was en maakte daarom wat foto’s. Naarmate de avond vorderde en de foto’s op internet verschenen, werd steeds duidelijker dat het echt om deze nieuwe soort voor Nederland (en voor de Benelux) ging. Een zeer knappe vondst van Leon! Dit taxon werd vroeger beschouwd als een ondersoort van de Kleine Burgemeester, maar heeft enkele jaren geleden soortstatus gekregen. Thayers Meeuwen broeden in het uiterste noordoosten van Canada en overwinteren langs de westkust van de VS. In Europa is het een zeer zeldzame dwaalgast, met maar enkele gevallen. Door de toegenomen kennis over de kleedkenmerken van deze soort neemt het aantal gevallen wel iets toe. De determinatie blijft echter wel erg lastig, want de verschillen zijn maar subtiel.

Vanochtend werd de vogel al vroeg teruggevonden en dus zijn Frank en ik rond 9-en op weg naar het station om met de trein naar Egmond aan Zee te reizen. Net op het moment dat we op het station willen inchecken, word ik gebeld: we kunnen met Pascal Wink meerijden. Tien minuutjes later stappen we bij Pascal in de auto en een uur later bereiken we de locatie. We vallen met de neus in de boter, want als we de strandopgang oplopen, zien we vele wijzende vogelaars: de Thayers Meeuw is net weer teruggevonden. Wat een timing! De zeldzaamheid zwemt met wat andere meeuwen op zee, net achter de branding en laat zich een halfuurtje aardig bekijken, ondanks de afstand en de deining van de golven (waar de vogel vaak achter verdwijnt). Daarna vliegt de vogel vrij onverwachts op en verdwijnt op grote afstand over de boulevard. In de tijd dat Frank en ik de vogel zien, lukt het ons niet om de vogel op de plaat te zetten, vandaar de foto’s van Paul van de Werken hieronder (waarvoor dank!).

2kj Thayers Meeuw – 2cy Thayers Gull (foto: Paul van de Werken)

2kj Thayers Meeuw – 2cy Thayers Gull (foto: Paul vd Werken)

In het kader van de zandsuppletie (het verbreden van de stranden voor de kustverdediging) wordt veel zand opgespoten langs het strand van Egmond en omgeving. Hierbij komen ook vele kreefjes, krabben e.d. omhoog, waar de meeuwen massaal op af komen. Hierdoor zit het strand van Egmond aan Zee bomvol meeuwen, dus grote kans dat de Thayers Meeuw nog in de buurt is. Samen met enkele andere vogelaars kijken we een kleine twee uur lang vele duizenden meeuwen op het strand af, maar de Nearctische meeuw komt helaas niet meer in beeld. Wel stuiten we op zeker 7 Pontische Meeuwen, in verschillende kleden. We kunnen zelfs meerdere keren op roep een Pontische Meeuw uit de groepen boven de branding foeragerende meeuwen pikken, gaaf!

2kj Pontische Meeuw – 2cy Caspian Gull

3kj Pontische Meeuw – 3cy Caspian Gull

Adult Pontische Meeuw – adult Caspian Gull

Rond kwart voor 1 verlaten Pascal, Frank en ondergetekende Egmond aan Zee en keren we weer huiswaarts. We zijn bij Schiphol als we een piepje ontvangen: de vogel is weer teruggevonden, rustend op het strand… Uiteraard rijden we gewoon door richting Woerden. We zijn natuurlijk blij met de waarneming van deze nieuwe soort voor Nederland, al hadden Frank en ik de vogel graag iets beter willen zien (bijvoorbeeld ter plaatse op het strand). Misschien dat de vogel nog even blijft zitten en we volgend weekend wederom een poging kunnen wagen?