Maandelijkse archieven: oktober, 2015

Texel in oktober is zeker niet sober

2, 3, 4, 9, 10, 18, 24 en 25 oktober 2015

Oktober, voor veel vogelaars is dit de spannendste maand van het jaar. En waar kun je dan beter verblijven dan op Texel? De strategische ligging, de verscheidenheid aan habitats, de goede toegankelijkheid en als gevolg hiervan de vele vogelaars maken dit eiland misschien wel dé zeldzaamhedenhotspot van ons land. Net als in het voorjaar kies ik er ook nu voor om de waarnemingen ‘op te sparen’ en een verslag van de gehele periode te schrijven. Een (leuke) studietrip naar het Nationaal Park Šumava, op de Duits-Tsjechische grens, zorgde ervoor dat ik iets minder tijd dan gehoopt had om op Texel door te brengen (zo miste ik o.a. het grootste deel van het Dutch Birding-Weekend), maar alsnog heb ik 8 dagen doorgebracht op dit Waddeneiland (namelijk 2, 3, 4, 9, 10, 18, 24 en 25 oktober).
Vooral de eerste twee weekenden waren relatief saai, met erg weinig vogels en ook weinig hoogtepunten. Op de laatste dag van het Dutch Birding-Weekend (18 okt) stikte het echter van de vogels, met overal lijsters, piepers, Roodborsten etc. Een knaller bleef op deze dag echter uit. Tijdens het laatste weekend was er wederom weinig pap, maar gelukkig nu wel genoeg krenten. Dit weekend leverde ook de soort van de maand op (2 Siberische Boompiepers). Hieronder een opsomming van de leukste waargenomen soorten, in taxonomische volgorde.

Grote Zilverreiger zijn ’s winters op sommige plekken in ons land zelfs talrijker zijn dan Blauwe Reigers, maar op Texel is de soort nog steeds behoorlijk schaars. De 3 exemplaren die op 10 oktober langs de randen van het Oostelijke Horsmeertje foerageerden, mogen dan ook zeker niet ontbreken in dit lijstje. Een Kleine Zilverreiger (op Texel de algemeenste zilverreiger) vloog op 25 oktober rond in de Slufter. Maar liefst 3 verschillende Smellekens vielen te noteren: op 4 oktober zat een exemplaar op het strand bij de Vuurtoren, op 10 oktober vloog er eentje over Dijkmanshuizen en dezelfde dag nog eentje over het valleitje tussen het Renvogelveldje en de Vuurtoren. Een 1kj Pontische Meeuw vloog op 25 oktober boven de branding van de Slufter.

geringde 1kj Scandinavische Zilvermeeuw (‘argentatus’; code JAT56. Geringd op 3 juli op Tjuholmen, Stavanger, Noorwegen) – colour-ringed 1 cy Herring Gull (ssp. ‘argentatus’; inscription JAT56; ringed at Tjuholmen, Stavanger, Norway on 3th of July)

afwijkende Koperwiek – aberrant Redwing (foto: Frank vd Meer)

IJsvogels waren aanwezig in vakantiepark De Krim, het Krimbos en het Oostelijke Horsmeertje. Fraai waren twee Strandleeuwerik die op 18 oktober naar voedsel zochten tussen de schaarse begroeiing van de parkeerplaats aan de Westerslag. Waterpiepers zijn erg schaars op Texel. Een exemplaar op het paardenweitje van de Robbenjager (18 okt) en een groepje (van 5) dat op een akker tussen het Krimbos en de Vuurtorenweg foerageerden, mogen daarom zeker niet onbenoemd blijven. Overvliegende Grote Gele Kwikstaarten werden gehoord / gezien op 3 en 4 oktober. Eén exemplaar zat korte tijd aan de grond in een slootje in de Staatsbossen. Op 24 oktober bevond een opvallend lichte Koperwiek zich in de Eierlandse Duinen, waarschijnlijk gaat het om de kleurafwijking ‘diluted’. De enige Beflijster van de maand oktober foerageerde op 24 oktober op een van de vele paden in het Krimbos. Het absolute hoogtepunt van de maand waren de 2 Siberische Boompiepers in het Krimbos op 24 oktober. De eerste vogel (ontdekt door Diederik Kok) was nog best lastig en was pas te zien als de vogel opvloog of tegen de paden aan foerageerde. De tweede vogel (gevonden door Hans Schekkerman) liet zich daarentegen waanzinnig zien. Als een muis liep hij door het hoge gras naar voedsel te zoeken en daarbij kwam de vogel op minder dan 5 meter afstand. Door de beweeglijkheid, de afstand en het bewolkte weer slaagde ik er echter niet in om de vogel (fatsoenlijk) op de foto te krijgen. Deze twee vogels betekenden een verdrievoudiging van mijn aantal Siberische Boompiepers in Nederland (mijn enige andere exemplaar zat van 15-20 oktober 2012 in het bos bij Paal 21, eveneens op Texel).

Strandleeuwerik – Horned Lark

Strandleeuwerik – Horned Lark

Strandleeuweriken – Horned Larks

Beflijster – Ring Ouzel (foto: Frank vd Meer)

Ook in oktober bleek vakantiepark de Krim een goede locatie voor Bladkoningen, getuige een fanatiek roepend exemplaar op de camping op 3 oktober en eentje op 25 oktober. In het eerste weekend van oktober voltrok een ware invasie van Goudhanen in ons land. Ook Texel werd niet overgeslagen. Op deze dagen was deze soort dan ook wel de algemeenste vogel op het eiland, met misschien wel tientallen exemplaren op een dag. Door deze invasie waren ook Vuurgoudhaantjes, m.i. misschien wel de mooiste vogelsoort van ons land, goed vertegenwoordigd. Zo zaten 2 vogels op de Georgische begraafplaats op 2 oktober. De volgende dag zaten minstens 3 exemplaren in vakantiepark de Krim. Ook later in de maand waren er nog exemplaren aanwezig op het eiland, o.a. in het Krimbos (24 okt) en wederom op De Krim (25 okt).

afwijkende Spreeuw (‘Witstaartspreeuw’) – aberrant Starling (‘White-tailed Starling)

Op de valreep kon ook ik nog wat meekrijgen van de hoge aantallen Zwarte Mezen in ons land. Op 24 oktober vloog namelijk een groepje van 5 exemplaren over de Robbenjager, alwaar ze besloten enkele seconden te landen om vervolgens weer verder te trekken. In de Mokbaai lieten de gebruikelijke Baardmannetjes weer van zich horen. Op 18 oktober zat een Klapekster langs de Westerslag, pas mijn eerste Texelse Klapekster sinds 2011. Een roepende Appelvink vloog op 24 oktober over de eerste Siberische Boompieper heen, een leuke bijvangst (want zo algemeen zijn Appelvinken niet op Texel). Een Dwerggors die op 3 oktober langs de Lange Dam (Slufter) zat, was erg lastig in beeld te krijgen. Extra leuk was daarom het exemplaar dat Frank en ik samen vonden, in de Robbenjager op 24 oktober. Ook dit exemplaar was vaak lastig te zien, maar uiteindelijk liet deze vogel zich wel erg fraai zien én fotograferen.

1w man Keep – 1w male Brambling (foto: Peter vd Meer)

Dwerggors bij De Robbenjager – Little Bunting at camping ‘De Robbenjager’

Hoe is het mogelijk?!

Donderdag 13 en zaterdag 15 augustus 2015

Het is woensdag 12 augustus. De avond is net begonnen als we een mailtje van Kees Janmaat ontvangen: hij heeft die middag een juveniel Klein Waterhoen gevonden in de Ruygeborg, een nieuw natuurgebiedje tussen Nieuwkoop en Noorden. Kees geeft ook aan dat hij de waarneming niet aan het grote publiek, maar slechts op beperkte schaal, bekend wil maken. De vogel is weliswaar vanaf de paden te zien, maar dan wel op flinke afstand en Kees is daardoor bang dat de twitchers / fotografen ver van de paden af gaan om de vogel beter te zien. In het mailtje staan verder een exacte beschrijving van de locatie en enkele foto’s die inderdaad een juveniel Klein Waterhoen laten zien. Wat een vondst van Kees, alweer zijn derde zelf gevonden Klein Waterhoen (na een juveniel in augustus 2009 en een adulte man vorig jaar, beide in de Groene Jonker).

De volgende avond zoeken we met elf man naar dit zeer zeldzame ralletje. Ondanks dat we de precieze locatie weten, duurt het toch nog ruim een uur voordat het Klein Waterhoen in beeld komt. Pas in het begin van de schemering zien we dit miniralletje (kleiner dan een spreeuw) poetsend in een pol pitrus en foeragerend langs het liesgras. De vogel zit op flinke afstand (zo’n 150 meter), maar is toch nog prima te herkennen aan het zeer kleine formaat, de lange vleugels, lichte onderdelen met de nodige bandering (beperkt tot de flanken), zwart-wit gebandeerde onderstaart, bruine bovenzijde met enkele kleine witte stipjes en korte groengele snavel (door de afstand is de rode snavelbasis niet vast te stellen). De schemering is (voor mij) al te ver gevorderd om de vogel op de foto te krijgen. Medewaarnemer Phil Koken slaagt er echter wel in het waterhoen op de foto te zetten, zie hieronder voor het resultaat (dank Phil voor de toestemming!)

Phil Koken, Klein Waterhoen

juv Klein Waterhoen – juv Little Crake (photo: Phil Koken)

Vogelaars Klein Waterhoen

Vogelaars bij het Klein Waterhoen in de Ruygeborg

Vogelaars Klein Waterhoen

Vogelaars bij het Klein Waterhoen

Ook zaterdagmiddag is de vogel nog aanwezig; samen met Bertus de Lange kunnen we de vogel prima bekijken, al blijft de afstand nog steeds (te) groot (voor foto’s). De vogel heeft het tot 16 augustus uitgehouden (dus 5 dagen) en is door niet meer dan vijftien waarnemers gezien. Het gaat om het 53e geval voor ons land, waarvan de meeste gevallen alleen gehoord zijn.