Tagarchieven: Kolgans

Ganzen kijken loont…

Zaterdag 14 februari 2015

Afgelopen week werd een Pestvogel gevonden in Mijdrecht. Deze fraaie vogel is voor ons nog een nieuwe regiosoort en Mijdrecht is een thuiswedstrijdje, dus is het plan om vandaag naar deze soort te gaan zoeken.

Onderweg naar Mijdrecht stuiten we in de polders eerst op mooie groepen ganzen. We scannen ze geduldig af, maar helaas vinden we geen leuke soorten tussen de Kolganzen. Wel lezen we zeker 5 halsbanden af, waaronder het onderstaande paartje R27 en R30.

Kolgans (R27 en R30) – Greater White-fronted Goose (color-ringed with code R27 and R30; photo: Frank vd Meer)

We vervolgen onze weg naar Mijdrecht. Samen met Julian en Michiel Bosch zoeken we enige tijd naar de Pestvogel, maar het lukt de vogel om uit beeld te blijven. Dan horen we gelukkig enkele malen het aangenaam klinkende roepje en even later zien we de Pestvogel hoog in een boom zitten. Het duurt niet lang voordat dit jonge vrouwtje opvliegt naar de omringende struiken en hier zich op de bessen van o.a een Gelderse Roos en Vlier stort. Toch een apart gezicht om deze groepsvogel helemaal alleen te zien. Inmiddels is ook Marianne Wustenhoff ons komen vergezellen. Opvallend zijn de vele geïnteresseerde wandelaars, die allemaal even vragen wat er te zien is en het ook leuk vinden dat er zo’n bijzonder vogeltje in hun dorp zit. Vaak is dat toch heel anders!

1w vrouw Pestvogel – 1w female Bohemian Waxwing

1w vrouw Pestvogel – 1w female Bohemian Waxwing

Nu we een nieuwe regiosoort rijker zijn, is het idee ontstaan om naar Nieuwkoop te rijden om de Zwarte Ibissen op de jaarlijst te zetten. Zover komt het echter niet, want net buiten de bebouwde kom van Mijdrecht rijden we weer langs een groep ganzen en daar kan je natuurlijk niet zomaar langsrijden… Dat stoppen een goede keuze blijkt, bewijst Frank die binnen no-time een Dwerggans uit de groep Kolganzen haalt! Door de grote afstand duurt het even om zeer gelijkende hybrides uit te sluiten, maar de korte driehoekige snaveltje, gele oogring, ontbreken van buikstrepen (slechts twee korte vegen), gedrongen indruk door korte hals en witte bles die tot op het voorhoofd reikt, wijzen allemaal op deze zeldzame soort. Opvallend is dat de vogel bijna constant met gespreide vleugels foerageert, een beschadiging aan beide vleugels?

Gauw geven we deze gave waarneming door, zodat ook andere vogelaars van deze zeldzame ganzensoort kunnen genieten. Hierdoor voegen o.a. Paul vd Werken, Gert Vonk en (opnieuw) Marianne zich bij ons. Soms maakt de vogel het ons erg lastig door te gaan zitten, maar uiteindelijk krijgt iedereen de gans goed te zien. Dit is pas onze tweede Dwerggans in de regio, na een vogel in december 2011 bij Waverveen. Die vogel had ik gevonden, dus nu was Frank aan de beurt. De afstand maakt het onmogelijk om acceptabele plaatjes van de vogel te maken, daardoor staan hieronder slechts wat vage bewijsplaatjes.

Dwerggans – Lesser White-fronted Goose

Dwerggans (midden) samen met enkele Kolganzen – Lesser White-fronted Goose among Greater White-fronted Geese

Na ruim een uur kijken laten we de Dwerggans met rust. Het is inmiddels al te laat geworden om nog naar Nieuwkoop te rijden, dus nemen we even een kijkje bij de Steenuil van Mijdrecht. In tegenstelling tot de laatste keren, laat de uil nu wel van zich zien, al duurt dat niet lang. De uil duikt namelijk al snel zijn nestkast weer in.

Steenuil – Little Owl (photo: Peter vd Meer)

In Woerden nemen we nog een kijkje bij de bekende Bosuil, maar deze geeft zich vandaag niet thuis. Met onze tweede (zelfgevonden) Dwerggans in de regio en een nieuwe regiosoort in de vorm van een Pestvogel is het een zeer geslaagde dag geworden. Bovendien was de Pestvogel van vandaag mijn eerste sinds december 2012, dus dat werd weer eens tijd.

Zwarte Ibis en weer een Pont!

Zaterdag 1 maart 2014

Nu een nieuwe maand van start is gegaan, lijkt het ons wel weer eens leuk om de Zwarte Ibis te bezoeken (en op de maartlijst te kunnen toevoegen 🙂 ). Onze laatste poging twee weken geleden om de vogels bij Nieuwkoop te zien, mislukte. Daarom kiezen wij ervoor om vandaag naar de geringde vogel bij Willeskop te rijden. Zoeken naar deze vogel blijkt niet nodig te zijn, in zeer korte tijd hebben we de vogel namelijk al gevonden. Op enige afstand foerageert de Zwarte Ibis in weilanden aan de Damweg tussen 1000-en Kok- en Stormmeeuwen. Na ongeveer een kwartier vliegt de vogel op en vliegt (flink lastiggevallen door de meeuwen) de weg over, richting Willeskop. Hier landt de vogel en laat hij zich kort leuk zien. Gezien de witte ring die we in Willeskop kunnen aflezen, gaat het hier om de vogel die ik eerder al op 18 januari en ook in 2013 in de omgeving van Oudewater zag.

Hieronder een opsomming waar de vogel allemaal gezien is:
27 september 2013:  Tilburg en Den Bosch (groep van 11 waaronder onze geringde)
– 4-13 november 2013:  De Meent, Oudewater (groep van 6, waaronder twee geringden)
– 14 november:  op deze dag was nog slechts 1 exemplaar aanwezig in Oudewater, vogel was zeker geringd, maar welke van de twee geringden is niet duidelijk
15-22 november 2013:  Gent (België, solitair)
– 7 december 2013-1 maart 2014:  Oudewater (eerst weer langs De Meent, vanaf 12 januari alleen nog maar in de omgeving van Willeskop)

Zwarte Ibis – Glossy Ibis (photo: Frank van der Meer)

Nu we toch bij Willeskop zijn, besluiten we het gebied een stukje in te lopen. Hier zien we, behalve de Zwarte Ibis, onze eerste Grutto van het jaar, weer een Pontische Meeuw (een tweede exemplaar (3kj) verdwijnt helaas te snel om definitief de boeken in te kunnen gaan als Pontische Meeuw) en tussen de vele Smienten zwemt een afwijkend exemplaar.

4kj Pontische Meeuw – 4cy Caspian Gull

4kj Pontische Meeuw – 4cy Caspian Gull

afwijkende Smient (‘diluted’ exemplaar) – aberrant Eurasian Wigeon

Op een ‘geheime’ plek blijken de Ransuilen niet meer niet aanwezig te zijn. Omdat we nog wat tijd over hebben, besluiten we richting de Reeuwijkse Plassen te rijden. Onderweg zien we (in de buurt van Waarder) nog een adulte Slechtvalk op een hek zitten. Aan de zuidkant van de Reeuwijkse Plassen, bij Polder Stein / Twaalfmorgen, zien we onderstaande geringde Kolgans. De gans is geringd bij Veere (Zeeland) op 5 december 2005 als jong mannetje. Hij blijkt vooral in West-Nederland gezien te zijn, maar hij is ook wel eens afgelezen in België en Duitsland. Verder zien we tussen de 100-en Kieviten enkele Tureluurs en ongeveer 50 Goudplevieren.

Kolgans J07 – Greater White-fronted Goose (photo: Frank van der Meer)

Pontische Meeuw en Grote Zilverreigers

Zaterdag 22 februari 2014

Dit verhaal begint eigenlijk al woensdag. Voor mijn studie waren namelijk woensdag t/m vrijdag verplichte excursies geregeld in de bossen tussen Bennekom en Renkum (op de Veluwe). Voor veel bosvogels is het voorjaar al begonnen en dus hield ik mijn ogen en oren goed open. Dit leverde voor mij enkele mooie waarnemingen op. Leuk waren enkele zingende Goudhanen, Zwarte Mezen, Glanskoppen en Kuifmezen en op meerdere plekken overvliegende en roepende Appelvinken, Sijsjes en barmsijzen. Het absolute hoogtepunt waren twee Zwarte Spechten. De vogels riepen constant en lieten zich ook vaak zien. Qua zoogdieren vonden we sporen van Vos, Ree en zelfs Boommarter.

Dan terug naar vandaag. In de omgeving van Waverhoek verblijft al de hele week een Rotgans, toch een erg schaarse soort in de regio. Die willen wij ook. Op weg naar Waverhoek zie ik vanuit de auto op een plas een relatief klein, wit beest zwemmen. Het blijkt een Kleine Zwaan te zijn, leuk. Een rondje door Waverhoek levert, naast de gebruikelijke eenden, zowaar een Pontische Meeuw, 3 Witte Kwikstaarten en een jagende 2kj Havik op. De ruime omgeving van Waverhoek brengt ons echter niet de gehoopte Rotgans op. Wel zien we een Kolgans met een halsband met code VLR. Deze gans blijkt geringd te zijn bij Eemnes op 10 december 2005 en is vaker afgelezen in deze regio, maar ook bij Nijmegen, Dordrecht, in de omgeving van Berlijn en zelfs in Noordoost-Polen.

4kj Pontische Meeuw – 4cy Caspian Gull

4kj Pontische Meeuw – 4cy Caspian Gull

Wat omzwervingen door de regio Mijdrecht, Wilnis, Vinkeveen en Kockengen levert op vogelgebied weinig op, alleen 2 Slechtvalken. Bij Haarzuilens stuiten we bij toeval op twee foeragerende Grote Lijsters, een soort die je toch zeker niet algemeen kan noemen in de regio. Als laatste willen wij een bijdrage leveren aan de nationale slaapplaatstelling van Grote Zilverreigers van vandaag. Vlakbij Woerden bezoeken wij een slaapplaats. Omdat we nog wat te vroeg zijn, bekijken we alvast de eenden op de plas. Tussen de 100-en Smienten zwemt een opvallend licht exemplaar (een vrouwtje). Het duurt even voordat de eerste zilverreiger binnen komt vliegen. Al gauw is het een komen en gaan van zilverreigers en telt Frank zeker 62 Grote Zilverreigers, een verbetering van ons persoonlijk record! Daarnaast zien we aan de overkant een bezet Buizerdnest.

Allemaal net niet

Zaterdag 15 en zondag 16 februari 2014

Gisteren (zaterdag 15 februari) werd het wel weer eens tijd voor het gebruikelijke rondje door de polders rondom Waverhoek en Mijdrecht. Het leverde slechts enkele kleinere groepen Kolganzen op, waar we geen andere ganzen tussen konden vinden. Wel vonden we een gehalsbande Kolgans met code 6TV (vrouwtje, geringd bij Lith (Noord-Brabant) in 2009, het betreft onze tweede aflezing van deze gans). Verder zagen we 2 adulte Slechtvalken (1 langs de Proostdijerdwarsweg en 1 jagend boven de Groene Jonker en later ter plaatse in weiland aan de andere kant van de Hoge Dijk). De leukste waarneming betrof die van een Steenuiltje bij Mijdrecht, dit was alweer de vijfde uilensoort dit jaar. De Zwarte Ibissen bij Nieuwkoop gaven vervolgens niet thuis.

Steenuil in nestkast – Little Owl

De afgelopen week werden enkele leuke soorten gemeld in de omgeving van Den Bosch. Reden genoeg voor ons om vandaag (zondag 16 februari) die kant op te gaan. We beginnen bij kasteel Maurick bij Vught. Hier zien we, naast algemener spul als Boomkruiper, Boomklever, mezen etc, een zingende Vuurgoudhaan en Goudhaan. Ook verblijven er veel groepjes vinkachtigen, met daartussen opvallend hoge aantallen Kepen. Helaas werken de spechten (de reden waarom we dit gebied bezoeken) niet mee. Slechts de Grote Bonte Specht wordt gehoord en gezien.

Kasteel Maurick

Kasteel Maurick bij Vught

Op de Meerse Plas aan de oostkant van Den Bosch verblijft al enige tijd een Witoogeend. Al gauw vinden we op deze plas enkele Kuif- en Tafeleenden, echter geen Witoogeend. Wel een Dodaarsje. Teleurgesteld vertrekken we richting De Ham bij Vlijmen, waar enkele Taigarietganzen zouden moeten overwinteren. Ook deze soort wil niet meewerken. Gelukkig bieden twee Patrijzen enige troost. Dat is toch een soort die je tegenwoordig niet vaak meer tegenkomt.

Patrijs – Grey Partridge

Na aandringen van Frank vertrekken we richting Grave, waar ook een (vrouwtje) Witoogeend verblijft. Totaal in de trant van vandaag wordt ook deze soort gemist. Wel zien we een Appelvink. Als we terug naar de auto lopen, zien we zowaar een IJsvogeltje. Terwijl Frank de vogel in de scoop heeft, vliegen ineens twee exemplaren van deze prachtige soort langs ons. Drie exemplaren dus, dat is op een dag al meer dan heel vorig jaar (toen 2 vogels)! We sluiten de dag af in Oss, waar de vuilnisbelt dicht blijkt te zijn en dus kunnen we de meeuwen waar we naar op zoek zijn, niet zien. Wel zien we een Ooievaar en de eerste Witte Kwikstaart van het jaar.

Ondanks dat we alle doelsoorten gemist hebben, kun je een weekend met drie IJsvogels, twee Slechtvalken, twee Patrijzen, Steenuil, Appelvink, Vuurgoudhaan en vele Kepen toch zeker niet tegenvallend noemen.

Zwarte Ibis en veel meer

Zaterdag 18 januari 2014

Door een tip die we gisteren van Pascal kregen, staan we (Frank, mijn vader en ik) aan het eind van de ochtend in onze regio te kijken naar 10 Ransuilen. Vanwege de verstoringsgevoeligheid van de beestjes zal ik de exacte locatie niet bekendmaken. De vogels zitten op korte afstand in wilgen en laten zich dus goed zien.

Ransuil – Long-eared Owl

Hierna besluiten we richting de Reeuwijkse Plassen te rijden, op zoek naar leuke ganzen. Bij Polder Stein / Twaalfmorgen treffen we tussen honderden Kieviten enkele Goudplevieren en zit een adulte Slechtvalk op de grond. Aan de andere kant van de weg zitten ruim duizend ganzen met daartussen een Kolgans met een lichtgroene halsband met daarop de code B76. Deze vogel blijkt geringd te zijn in Veere (Zeeland) op 7 januari 2006 en is al vaak afgelezen, waaronder ook in België, Duitsland en Polen. Op de Reeuwijkse Plassen zwemmen enkele 10.000-en Smienten met daartussen enkele Brilduikers en een mannetje Nonnetje. Omdat we hier sneller klaar waren dan gedacht, hebben we nog tijd over om ganzen te kijken rondom Oudewater.

Kolgans met lichtgroene halsband met code B76 – colour-ringed Greater White-fronted Goose (inscription B76)

Ringgegevens van de geringde Kolgans met groene halsband B76 en een kaart met aflezingen van deze vogel.

Ringgegevens van de geringde Kolgans met groene halsband B76 en een kaart met aflezingen van deze vogel – Ring data

Langs de Damweg (net ten noorden van natuurontwikkelingsgebied Willeskop) zit een jonge Havik op een hek. Het is Frank die knap een over de auto vliegende Zwarte Ibis oppikt bij de parkeerplaats van Willeskop. De vogel landt naast de parkeerplaats tussen de Meerkoeten en foerageert hier op zijn gemakje. Het blijkt de geringde 0797 uit Spanje te zijn, die zich al enkele weken ophoudt in de regio van Oudewater. Eerder zat de vogel al met 5 soortgenoten (waaronder de geringde 04FV) langs De Dreef, aan de zuidkant van Oudewater. Op het moment dat de Zwarte Ibis landt, ontvang ik het ene Whatsappje na het andere: een claim van een Bruine Klauwier bij Azewijn (een stuk ten oosten van Arnhem)! Binnen korte tijd zijn de eerste waarnemers ter plaatse en blijkt de determinatie te kloppen. Een nieuwe soort voor Nederland, midden in de winter (wel een knotsgekke) én dieper in het binnenland in lukt niet: wie had dat nou verwacht… Omdat het al te laat op de dag is om de vogel vandaag nog te halen, besluiten we niet te gaan rijden. Wel is gelijk duidelijk wat we morgen gaan doen (als de vogel nog aanwezig is natuurlijk)…

Foto uit het archief van dezelfde Zwarte Ibis als vandaag (foto gemaakt op 9 nov 2013) – Glossy Ibis